DSÖ: Ukrayna’da sağlık hizmetlerine yönelik 3 bin 205 saldırı kaydedildi

Dünya Sağlık Örgütü (DSÖ), Rusya’nın 24 Şubat 2022’de Ukrayna’ya karşı başlattığı geniş çaplı savaşın ardından ülkede sağlık hizmetlerine yönelik 3 bin 205 saldırının kayda geçtiğini bildirdi. DSÖ Ukrayna Temsilcisi Jarno Habicht, saldırıların sağlık tesisleri, çalışanlar ve tıbbi malzemeler üzerindeki baskıyı artırarak temel sağlık hizmetlerinin sürdürülmesini zorlaştırdığını belirtti.

Habicht, 28 Ağustos’ta Birleşmiş Milletler Cenevre Ofisi’nde düzenlenen basın toplantısına Kiev’den katılarak Ukrayna’daki sağlık sisteminin son durumuna ilişkin bilgi verdi.

2026’da insani yardım depolarına 20 saldırı

DSÖ verilerine göre 2026 yılı içerisinde insani yardım malzemelerinin depolandığı tesislere yönelik 20 saldırı kaydedildi. Bunların 13’ünde sağlıkla ilgili yardım malzemeleri bulunuyordu.

Temmuz ayında Kiev’de, ağustos ayında ise Dnipro’da DSÖ’nün kullandığı depolar saldırılardan etkilendi. Bu olaylarda yaklaşık 225 bin kişinin sağlık ihtiyacını karşılamak üzere hazırlanan önemli miktarda ilaç ve tıbbi ekipmanın kaybedildiği bildirildi.

Dnipro’daki DSÖ deposu ağustos ayında kısa süre içerisinde birden fazla saldırıya maruz kalmıştı. Ekipler yaklaşık 300 paletten 130’unu başka bir bölgeye taşımayı başarırken, depoda kalan malzemelerin büyük bölümü kullanılamaz hale geldi.

51 ulaşılması güç yerleşime sağlık malzemesi taşındı

Saldırı ve güvenlik risklerine rağmen DSÖ ile insani yardım ortaklarının cephe hattına yakın bölgelerdeki çalışmalarının sürdüğü belirtildi.

Donetsk bölgesindeki 51 ulaşılması güç yerleşim yerine ilaç, hastane ekipmanı ve çeşitli tıbbi malzemeler ulaştırıldı. DSÖ destekli birinci basamak sağlık ekipleri ise son sekiz ay içerisinde yedi bölgede toplam 13 bin 130 sağlık danışmanlığı gerçekleştirdi.

Eczanelerin kapalı olduğu veya ilaçlara erişimin ciddi şekilde kısıtlandığı bölgelerde 28 bin 400 kişiye reçetesiz temel ilaçlardan oluşan paketler ulaştırıldı.

DSÖ, yıl içerisinde kendi insani yardım konvoylarının yanı sıra diğer Birleşmiş Milletler kuruluşlarıyla ortak konvoylarla da cephe hattına yakın bölgelere yardım gönderdi.

Sağlık çalışanlarında ruh sağlığı riski büyüyor

Savaşın etkileri yalnızca sağlık altyapısıyla sınırlı kalmıyor. DSÖ’nün Ukrayna genelinde yaptığı araştırmaya göre doktor ve hemşirelerin dörtte birinden fazlasında majör depresif bozuklukla uyumlu belirtiler görüldü. Sağlık çalışanlarının yaklaşık beşte biri ise anksiyete bozukluğu belirtileri bildirdi.

Sağlık personelinin yıllardır hem saldırı tehdidi hem de artan hasta yükü altında çalışması, sağlık sisteminin sürdürülebilirliği açısından önemli risklerden biri olarak değerlendiriliyor.

DSÖ’nün sağlık ve bakım çalışanlarına yönelik stresle başa çıkma programından şimdiye kadar 700’den fazla çalışan yararlandı. Program kapsamında stres, depresyon, anksiyete ve travma sonrası stres belirtilerinin azaltılmasına yönelik destek sağlanıyor.

Kış öncesi hastanelere ısıtma desteği

Ukrayna’da yaklaşan kış dönemi de sağlık sistemi açısından yeni riskleri beraberinde getiriyor. Enerji altyapısında meydana gelen hasarlar nedeniyle hastane ve sağlık merkezlerinin elektrik ve ısıtma hizmetlerinde kesintiler yaşanabiliyor.

DSÖ, temel sağlık hizmetlerinin kesintiye uğramaması amacıyla sağlık tesislerine şimdiye kadar 30 ısıtma ünitesi kurdu. Kış başlamadan önce 22 ilave ünitenin daha devreye alınması planlanıyor.

Jarno Habicht, sağlık sisteminin savaş koşullarında aynı anda acil müdahale, toparlanma ve reform süreçlerini yürütmek zorunda olduğunu belirterek sağlık tesisleri ve çalışanlarının korunmasının önemini vurguladı.