İran’dan Trump’ın “ekonomi çöktü” çıkışına yanıt

İran Merkez Bankası Başkanı Abdunnasır Himmeti, ABD Başkanı Donald Trump’ın İran ekonomisinin çöktüğü ve ülkenin döviz kaynaklarının tükendiği yönündeki açıklamalarına yanıt verdi.

Tahran’da düzenlenen 36. İslami Bankacılık Konferansı’nda konuşan Himmeti, yaptırımlar ve savaşın ekonomi üzerinde ciddi baskı oluşturduğunu kabul ederken ülkenin finansal sisteminin faaliyetlerini sürdürdüğünü söyledi.

Trump’a doğrudan seslenen Himmeti, İran’ın yeterli döviz kaynağı bulunduğunu belirterek Merkez Bankasının piyasalardaki son dalgalanmayı yatıştırmak amacıyla 2 milyar dolara kadar döviz arz etmeye hazır olduğunu açıkladı.

“Ekonomik çöküş yaşanmadı”

Himmeti, İran’ın yurt dışından tahsil edeceği döviz alacaklarının bulunduğunu, ülke içinde de rezervlere ve açıklanamayacak farklı kaynaklara sahip olduklarını söyledi.

Ekonomik koşulların ve vatandaşların geçim şartlarının zorlaştığını kabul eden Himmeti, buna karşın İran ekonomisinin çöktüğü yönündeki değerlendirmeleri reddetti.

ABD Başkanı Trump, 31 Ağustos’ta sosyal medya hesabından yaptığı paylaşımda İran’ı “başarısız bir ülke” olarak nitelendirmiş, ülkenin işleyen bir para biriminin kalmadığını ve ekonominin çöktüğünü ileri sürmüştü.

İran Merkez Bankası Başkanı ise bu açıklamaları ekonomik baskının parçası olan “psikolojik savaş” olarak değerlendirdi.

Riyalde tarihi değer kaybı

İran ekonomisi son aylarda savaş, ABD yaptırımları ve dış ticarette yaşanan sorunların etkisiyle ağır baskı altında bulunuyor.

İran riyali ağustos ayında dolar karşısında tarihi düşük seviyelere gerileyerek 1 dolar başına 2 milyon riyal eşiğini aştı. Yıllık enflasyon ise temmuz ayında yüzde 66 seviyesine yükseldi.

Himmeti, döviz kurundaki son yükselişin yalnızca ekonomik temellerden kaynaklanmadığını, psikolojik faktörlerin de piyasadaki hareketlerde önemli rol oynadığını savundu.

İran’ın hiperenflasyona girdiği yönündeki değerlendirmeleri de reddeden Himmeti, mevcut yüksek enflasyona rağmen böyle bir senaryonun olasılığını düşük gördüklerini ifade etti.

Küçük ve orta ölçekli işletmelere öncelik

Savaşın ve bazı altyapı tesislerinde meydana gelen hasarın işsizliği artırdığını belirten Himmeti, üretimin devam etmesini ekonomi yönetiminin temel öncelikleri arasında gösterdi.

İran yılının ikinci yarısında finansman politikalarında küçük ve orta ölçekli işletmelere öncelik verileceğini açıklayan Himmeti, üretim kapasitesinin korunması ve istihdam kayıplarının sınırlandırılması için bankacılık sisteminin kullanılacağını söyledi.

Merkez Bankası yönetimi ayrıca temel tüketim ürünleri, ilaç ve üretim sektörünün döviz ihtiyacının karşılanmasını sürdürmeyi hedefliyor.

Himmeti’nin açıklamaları, ABD’nin İran üzerindeki ekonomik yaptırımlarını genişlettiği ve ülkenin para birimindeki değer kaybının hızlandığı bir dönemde piyasalara güven verme mesajı olarak değerlendiriliyor.