SPK’dan yatırım fonlarına kapsamlı düzenleme: Yeni kurallar açıklandı

Sermaye Piyasası Kurulu (SPK), yatırım fonlarının işleyişi, portföy yönetim şirketlerinin sermaye yeterliliği ve halka açık şirketlerde Borsa dışı pay satışlarına ilişkin yeni kararlar aldı. Kurulun 28 Ağustos 2026 tarihli kararıyla Yatırım Fonlarına İlişkin Rehber’in çok sayıda maddesi değiştirilirken rehbere dört yeni bölüm eklendi.

Rehberin “Tanımlar” bölümünün yanı sıra fon türleri, fon unvanları, repo ve ters repo işlemleri, ödünç işlemleri, serbest fonlar, portföy yönetimi, para piyasası fonları, katılma paylarının alım satımı, TEFAS ve kamuyu aydınlatmaya ilişkin çeşitli hükümler güncellendi. Rehbere murabaha işlemleri, yurt içi organize para piyasası işlemleri, fon katılma paylarının satışa başlama süresi ve fonlara ilişkin yeni açıklama yükümlülükleri de eklendi.

Murabaha işlemleri fon portföylerine girebilecek

Yeni düzenlemeyle yatırım fonlarının, serbest fonlar dahil olmak üzere, belirlenen yatırım sınırları çerçevesinde murabaha işlemlerini portföylerine dahil edebilmesinin esasları oluşturuldu. Ters murabaha işlemleri ise fonların borçlanmasına yönelik mevcut yüzde 10’luk sınır kapsamında değerlendirilecek.

SPK ayrıca serbest fonların Takasbank Para Piyasası işlemlerine yönelik sınır getirdi. Buna göre serbest fonlar, bu piyasadaki işlemlere fon portföy değerlerinin en fazla yüzde 20’si oranında yatırım yapabilecek. Mevcut sınır aşımlarının da belirlenen geçiş takvimine göre en geç 30 Kasım 2026’ya kadar giderilmesi gerekecek.

Yurt içi organize para piyasasında fonların taraf olduğu işlemlerin Takasbank’ın merkezi karşı taraf olduğu takas sürecine dahil edilmesi de öngörüldü. Düzenlemenin ilgili hükümleri için farklı geçiş tarihleri belirlendi.

Fonlar 60 gün içinde satışa başlamalı

Rehbere eklenen önemli kurallardan biri de yeni kurulan fonların satış başlangıç tarihine ilişkin oldu. Serbest fonlar dahil yatırım fonlarının katılma paylarının satışına, SPK tarafından onaylanan izahnamenin kurucuya ulaşmasının ardından en geç 60 gün içinde başlanması zorunlu hale getirildi.

Belirlenen sürede satış başlamazsa kurucu ve portföy saklayıcısının takip eden 6 iş günü içerisinde Kurula bilgi vermesi gerekecek. Satışın 60 günlük süre içerisinde başlamaması halinde izahname onayı kendiliğinden geçersiz hale gelecek ve fon resen tasfiye edilecek.

Büyük fon yatırımcılarına KAP açıklaması

TEFAS’ta işlem gören fonlarda yatırımcı yoğunlaşmasının daha şeffaf izlenmesine yönelik yeni bir uygulama da getirildi.

Bir gerçek veya tüzel kişinin fondaki katılma paylarının toplam tedavüldeki payların yüzde 30, 40, 50, 60, 70, 80 veya 90’ına ulaşması ya da bu oranların altına gerilemesi halinde söz konusu yatırımcı ve pay oranı Merkezi Kayıt Kuruluşu tarafından KAP’ta açıklanacak. Bilgiler TEFAS Fon Bilgilendirme Platformu’nda da yer alacak.

Portföy yönetim şirketlerinde 500 milyon lira şartı

SPK, yatırım fonu rehberindeki değişikliklerden ayrı olarak portföy yönetim şirketlerinin 2027 yılı için geçerli olacak sermaye şartlarını da belirledi.

Geniş yetkili portföy yönetim şirketlerinin başlangıç sermayesi ve asgari ödenmiş sermayesi 500 milyon lira olacak. Faaliyetleri sınırlı portföy yönetim şirketlerinde ise bu tutar 250 milyon lira olarak uygulanacak. Ham metindeki “2027 yılına kadar” ifadesinin aksine söz konusu tutarlar doğrudan 2027 yılı için geçerli olacak.

Borsa dışı pay satışlarına yüzde 2 ve yüzde 4 sınırı

Kurul, halka açık ortaklıklarda belirli kişilerin Borsa dışında gerçekleştireceği pay devirlerine de yeni sınırlar getirdi.

Herhangi bir 12 aylık dönemde fiili dolaşımdaki pay oranı yüzde 50’nin üzerinde olan şirketlerde sermayenin veya oy haklarının yüzde 2’sinden fazlası; fiili dolaşım oranı yüzde 50 ve altında olan şirketlerde ise yüzde 4’ünden fazlası Borsa dışında doğrudan satılamayacak. Özel emir, Borsa İstanbul Toptan Satışlar Pazarı ile virman ve devir işlemleri de bu kapsamda değerlendirilecek.

Bu oranların üzerinde devir yapılmak istenmesi halinde işlemden önce pay satış bilgi formu hazırlanarak SPK’nın onayına sunulacak. Onaylı form bulunmadan söz konusu paylar özel emir veya Toptan Satışlar Pazarı işlemlerine konu edilemeyecek, devredilemeyecek veya virman yoluyla aktarılamayacak.

Yeni hesaplama sistemi 29 Ağustos 2026 itibarıyla uygulanacak. Bu tarihten önce Borsa dışında yapılan satışlar 12 aylık satış oranı hesabına dahil edilmeyecek.